Η αριστερά στην εποχή των «τεράτων». Η εκδήλωση με το Δ. Σεβαστάκη

Ο Δημήτρης Σεβαστάκης μίλησε στην πρώτη ανοιχτή εκδήλωση του ΣΥΡΙΖΑ Ξάνθης την Παρασκευή 11 Οκτωβρίου. Σε ένα ιδιαιτέρως θερμό κοινό που παρακολούθησε με αμείωτο ενδιαφέρον και συμμετείχε ενεργά στη συζήτηση.

Το βίντεο της εκδήλωσης

Ο τέως βουλευτής Σάμου του ΣΥΡΙΖΑ, Αν. καθηγητής στη Σχολή Αρχιτεκτόνων του Εθνικού  Μετσόβιου Πολυτεχνείου μίλησε για πολλά:

Για τη συντηρητική μετατόπιση του μέσου πολίτη: «Ο μικροαστός, ανέφερε,  είναι ανεκπαίδευτος στην  κακουχία  και ξαφνικά, ενώ είχε αρκετά χρόνια οικονομικής και θεσμικής ανόδου, πλούτιζε απόκτησε ένα status με την άνοδο της χώρας και με την δανειοληπτική τακτική που χρησιμοποίησαν κυρίως οι κυβερνήσεις του Σημίτη,  απέκτησε την υλική άνοδο που συμβόλιζε και την κοινωνική του  άνοδο και με αυτόν τον τρόπο ερμήνευε και τον εαυτό του. Ξαφνικά μετά τη δυσάρεστη έκπληξη, κανείς δεν ήταν προετοιμασμένος για την οικονομική συντριβή, σε αυτόν τον ερειπιώνα έπρεπε αυτοί οι μέσοι πολίτες να ξαναστηθούν, να  βρουν τα εργαλεία με τα οποία εκτιμούν τον εαυτό τους με τα οποία κοινωνικοποιούνται που ξαναμιλάν με τους φίλους τους... Δεν υπήρχε εκείνη η πολιτιστική υποδομή που θα μπορούσε να αμβλύνει στο αίσθημα της συντριβής και της κατάρρευσης. Έχουμε πολύ ενδιαφέρουσες μεταλλάξεις, και μια μετατόπιση συντηρητική του μέσου πολίτη. Ο μέσος πολίτης, ο μικροαστός, ήταν αυτός που εξασφάλιζε τις πολιτικές ηγεμονίες στην Ελλάδα. Όλες οι πολιτικές ισχυρές αστικές  δυνάμεις επένδυσαν σε αυτόν τον πολίτη και ο Καραμανλής και  ο Παπανδρέου και ο Σημίτης. Αυτός ο πολίτης είχε μια ευπλαστότητα, υπήρχαν οι παραδοσιακοί οπαδοί των κομμάτων αλλά υπήρχαν και οι μετακινούμενοι που από μια παραδοσιακή συντηρητική οικογένεια μπορούσαν να μετακινηθούν σε μια πιο προοδευτική κεντροαριστερή. Αυτό το σώμα, όλο μαζί σαν πολιτική συμπεριφορά, μετατοπίζεται προς τα δεξιά. Δεν σημαίνει ότι θα ψηφίσει ΝΔ, αλλά  συμπεριφέρεται, ερμηνεύει κάνει μια κοσμοθέαση συντηρητική και που πολύ συχνά δεν το κατανοεί, δεν έχει συνείδηση αυτής της μετατόπισης, πολλοί θεωρούν τον εαυτό τους, μάλιστα, δημοκρατικό. Προσέξτε, προφάσεις είναι τα προβλήματα, μερικές φορές π.χ. το προσφυγικό, βοηθάει να μορφοποιηθεί αυτή η συντηρητική αναδίπλωση που υπάρχει, δίνει τα εργαλεία για να δώσεις εύκολες ερμηνείες. Να, ο κακός! Όμως, στην πραγματικότητα ο συντηρητισμός είναι πολύ βαθύτερος. Δείτε τον τύπο των τηλεοπτικών προγραμμάτων. Έχουμε πάει πολύ πίσω. Η θέση της γυναίκας έχει υπαξιολογηθεί πάρα πολύ, η έννοια της ετερότητας, του άλλου, του διαφορετικού έχει γίνει πολεμικό στοιχείο και το είδαμε πολύ πρόσφατα και με τις πολιτικές συμφωνίες στην εξωτερική  πολιτική και τώρα στο προσφυγικό, νομίζω ότι  συντελείται κάτι μες στην ψυχή που σε οδηγεί στη δεξιά, και αυτό γίνεται και στην Ευρώπη. Δεν έχουμε την παραδοσιακή δεξιά τη ντεγκολική,  αλλά κάτι άλλο, πιο αχανές. Εξαφανίστηκε η Χρυσή Αυγή, αλλά βρέθηκαν τα διάδοχα σχήματα γιατί υπάρχει ο πληθυσμός που την παράγει…

Για τη δύσκολη εμπειρία της διακυβέρνησης: Σε αυτό το άγονο έδαφος για την Αριστερά, η μνημονιακή επιλογή, του -15, προϊόν ενός συντριπτικού συσχετισμού δυνάμεων, ήταν μια δυσάρεστη εμπειρία για τους Αριστερούς. Όπως ανέφερε, «κατέστρεψε την αριστερή μας φιλαρέσκεια. Μετά το μνημόνιο εξαφανίστηκαν από τα καφενεία οι σύντροφοί μας, γιατί είχαν την αίσθηση ότι δεν μπορούσαν να βγουν περήφανα, αυτοί που μέχρι τότε έβγαιναν με ένα αίσθημα ισχύος με τις αποσκευές της ηρωικής, της αντιστασιακής Αριστεράς. Αυτή τη ματαίωση δεν την επεξεργαστήκαμε. Ξέραμε ότι εφαρμόζαμε ένα νόμο πολύ σκοτεινό που είχε κοινωνικές επιπτώσεις, ξαφνικά χρειαζόταν να  απολογηθείς  για την αδεξιότητα  ενός υπουργού, συντρόφου μας που δεν αποδίδει, σε ένα υπουργείο που ήταν φτιαγμένο έτσι για να μην αποδίδεις,  που αντιμετώπιζες την αγωνία των ανθρώπων… Σε αυτή τη δύσκολη περίοδο κερδήθηκε χρόνος. Σκέφτομαι με τρόμο το πλιάτσικο στα σούπερ μάρκετ! Η Ελλάδα έχει ένα δομικό πρόβλημα εξάρτησης, δεν έχει διατροφική επάρκεια, παράγει το 30% των αναγκών της σε τροφή άρα χρειάζεται συνάλλαγμα. Σκέφτομαι, όταν χρειάζεσαι συνάλλαγμα για τη διατροφή σου, η αντίστασή σου σταματάει εκεί. Όταν δεν έχεις συνάλλαγμα για την διατροφή σου, χάνεις την κοινωνική σου ισορροπία. Σκεφτόμουν μια ρήξη άσχημη, μια επιλογή που θα έβαζε τις ΜΚΟ να εξυπηρετήσουν τον ελληνικό πληθυσμό. Μην γελιόμαστε. Ήταν η επιλογή της πειθήνιας, είμαι υπάκουος δώσε μου χρόνο. Κερδήθηκε χρόνος, σταθεροποιήθηκε η κατάσταση εν πάσει περιπτώσει δεν έχουμε το Μάρδα να ψάχνει στα συρτάρια κάθε μήνα για να εξασφαλίσει μισθούς και συντάξεις το απελπιστικό διάστημα της άνοιξης και του καλοκαιριού ιδιαίτερα μετά τα καπιταλ κοντρολς που κάθε μήνα έπρεπε να επινοεί πού θα βρεις τα χρήματα, δεν είμαστε εκεί.

Για το σοκ της κατάρρευσης και το σοκ της πολιτιστικής διάψευσης: Ο κόσμος πέρασε το σοκ της κατάρρευσης. Σαν να περνάει τώρα το σοκ της πολιτιστικής διάψευσης ξανασκέφεται τις επιπτώσεις, μόλις σου δίνεται ο χρόνος… συνειδητοποιείς τι κάνεις τώρα. Του έφυγε το σοκ και η βία του άγχους της επόμενης μέρας που ήταν συντριπτικό  το πρώτο διάστημα, δεν ήξερε τα τι του ξημερώνει. Τώρα ξαναστοχάζεται και δεν έχει το εργαλεία και δε του τα δίνουμε ούτε εμείς, δεν τα δίνει ούτε η Αριστερά για να εκλογικεύσει αυτό που του συμβαίνει και να μην φτάσει στην εκτράχυνση, στη συμπεριφορική τραχύτητα. Βλέπουμε μια τραχύτητα. Εύκολες συγκρούσεις, οικογενειακά δράματα, μικροεμφύλιοι, εχθροπάθειες, γενικά εύκολη ενοχοποίηση και ένα κοινό που από κάτω συγκατανεύει. Αυτό δείχνει ότι κάτι έχει μετακινηθεί προς τη ακρότητα και αυτό γίνεται και αλλού στην Ευρώπη. Η Ουγγαρία δεν έχει ούτε μισό πρόσφυγα αλλά… Ανασφάλεια, πολιτιστική φοβία Τι απαντάς σε αυτό; Μετά τη μεταπολίτευση στη μεταδικτατορία το πράγμα ήταν απλό. Υπήρχαν τα κλαδικά αιτήματα που συσπείρωναν τον κόσμο. Τώρα υπάρχει κάτι άλλο. Κάθε παροχή σε μια μερίδα κόσμου δημιουργεί εχθρότητα στους υπόλοιπους. Αντί να εξευμένιζε δημιουργούσε ένταση. Η παραδοσιακή πολιτική της  παροχής δεν επαρκεί, δεν κερδίζεται έτσι ο κόσμος. Χρειάζεται και κάτι άλλο. Χρειάζεται μια κυψέλη για να συσταθεί αυτή η ενότητα, η συλλογική αντίληψη. Πώς θα απαντηθεί;

Για τον ΣΥΡΙΖΑ από εδώ και πέρα.

Ήσουν στο 4% το 2010 και τώρα στην ήττα σου είσαι στο 32%.Είναι μια τεράστια δύναμη αυτή. Πρέπει να μεταφραστεί οργανωτικά. Μας λένε ότι δεν ενώνουμε τον κόσμο, αλλά ότι συνθέτουμε με τρόπο παρατακτικό, βάζουμε τον ένα δίπλα στον άλλον, στρατιωτάκια. Δεν κάνουμε ενότητα, κάνουμε παράταξη, ότι δεν ενσωματώνουμε νέες ποιότητες. Αυτά είναι ερωτήματα κριτικής.

Υπάρχει από την άλλη πλευρά το άγχος. Σου λέει ο άλλος, εγώ τράβηξα ένα καράβι στα δύσκολα, υπέστην  τα πάνδεινα και τώρα συνδιαμορφωτής της πολιτικής μου ταυτότητας γίνεται ένας που μέχρι πρότινος ήταν στο σπίτι του και έβλεπε τηλεόραση; Υπάρχουν και τέτοια και έχουν και δίκιο. Από την άλλη πλευρά όμως αυτός ο κόσμος,  συνέρρευσε, ήρθε; Τι θα τον κάνεις; Έχουμε αποφασίσει; Νομίζω ότι θέλει χρόνο. Οι επιλογές της βιαστικής συρραφής, γρήγορα, σε ένα μήνα μέσα να έχουν γραφεί τόσες χιλιάδες μέλη αυτά είναι πράγματα, τα ξέρετε από τη ζωή, εγκεφαλικά. Δεν ακούει η ζωή.  Υπάρχουν άνθρωποι που ήρθαν και έφυγαν… Συνήθως μετά από μια δημοσκοπική άνοδο του ΣΥΡΙΖΑ… Το 2007, το 2012, συνέρρευσαν χιλιάδες άνθρωποι. Ήρθαν μάζες, έφυγαν. Εάν δεν φτιάξεις τις ειδικές συνθήκες, δεν μένει κανείς.  Είναι σαν τρυπητό.

Επομένως το να κάνεις μια μαζική εγγραφή χωρίς ποιοτικά στοιχεία και κάτι ακόμη… χωρίς προσωπική σχέση. Όπως και να το κάνουμε εμείς κάναμε σχολείο, τη δεκαετία του -70 όπου εκείνο που σε συνέδεε ήταν η ανασφάλεια και ο φόβος σου. Πήγαινες έδινες Θούριο, έδινες Οδηγητή…  Έφτιαχνες σιγά, σιγά μια συντροφιά, δεν μπορεί χωρίς την προσωπική σχέση,  χωρίς την  ανάπτυξη μιας φιλικής σχέσης. Πρώτα από όλα είσαι φίλος. Δεν μπορεί χωρίς αυτό να φτιαχτεί πολιτικό υποκείμενο. Είναι σαν τα κόμματα τις τεράστιες οργανώσεις του ΠΑΣΟΚ που εξαφανίστηκαν εξατμίστηκαν μέσα σε 2 χρόνια Το κομμάτι αυτό της ποιότητας, της προσωπικής συνεύρεσης και της εμπιστοσύνης, ότι ο άλλος δεν σου στήνει καμιά παγίδα ότι δεν βλέπεις τη βουλιμία στο μάτι του, ότι είναι σύντροφος. Αυτό δημιουργεί ανασφάλεια, επιφυλάξεις. Αλλά πρέπει να είμαστε επιφυλακτικοί; Κοιτάξτε η νέα Νέα Δημοκρατία που δεν είναι τόσο νέα, τελικά,  είναι ένα πολύπλευρο, πολυεστιακό κόμμα με διακριτό μερίδιο ακροδεξιάς, με φιλελεύθερους, παλιούς δημοκράτες, ανθρώπους, τέλος πάντων που μπορείς να συζητήσεις, …παπαγάλους του νεοφιλελευθερισμού, και κυρίως είναι ένα κόμμα  χρησιμοθηρικό. Η συνοχή της δεν είναι ιδεολογική είναι χρησιμοθηρική. Το ξέρουμε είναι ένα δίκτυο αμοιβαιοτήτων, αλληλοστήριξης, δουλειές, σόγια, φίλοι,  το ξέρουμε. Και αυτό δημιουργεί τη συνοχή. Εμείς, μπορούμε αυτό να το αντιγράψουμε;  Όχι, γιατί  πρώτον δεν έχεις τους πόρους, δεύτερον δεν είναι στην κράση σου, δεν είναι στο κύτταρό σου,  τρίτον …γιατί να το αντιγράψουμε; Αυτό που οι άλλοι λένε ως καθεστωτισμό γιατί να το εισάγεις; Δε είναι συνοχή αυτό. Θα πρέπει μετά να ταΐζεις τις αμοιβαιότητες και τα συμφέροντα… Εμείς πρέπει να συγκροτήσουμε μια άλλη συνοχή, ας πούμε ο ΣΥΡΙΖΑ είναι ένα  κόμμα ρεύματος, έρωτα συστήνεται από άυλες αξίες, θα παίρνει το ρεύμα, και σας το λέω εγώ που είμαι απαισιόδοξος, είναι προφανές ότι θα ξανακυβερνήσει, θα  αναγκαστεί να κάνει διοίκηση.  Η Διοίκηση είναι μια εφιαλτική δοκιμασία. Θυμάμαι το Δρίτσα την πρώτη περίοδο που έπρεπε να κάνει τον κούριερ μέσα στο υπουργείο γιατί του το τσακίζανε οι Διευθυντές. Σου καταστρέφανε την πολιτική απόφαση. Και έχει συμβεί αυτό. Πάρα πολλές πολιτικές αποφάσεις καταστρέφονταν. Άρα από τη μια μεριά θα πρέπει να πάρεις το ρεύμα, τη δυσφορία του κόσμου, την ελπίδα του κόσμου και από την άλλη  να πας σε κάτι πολύ υλικό, να διοικήσεις και να σε ακούσει αυτός που είναι μέρος του διοικητικού συστήματος. Να μην έχεις μια λευκή απεργία, ένα στέλεχος αντιπολιτευόμενο που μπορεί να σου διαλύσει την απόφαση, να μην έχεις ένα γονέα που θα κινδυνολογήσει για τρία προσφυγόπουλα ότι θα φέρουν επιδημική κρίση σε ένα σχολείο. Από τη μια μεριά το ρεύμα και από την άλλη η υλικότητα, το πολύ πραγματικό. Σε αυτή τη διχοτόμηση ο ΣΥΡΙΖΑ δεν μπόρεσε να ανταποκριθεί σε όλα. Αυτές οι ήττες που είχαμε θα πρέπει να μας διδάξουν να βρούμε τρόπους άλλης συγκρότησης διοικητικού συστήματος, εκπαίδευσης σε μια άλλη κουλτούρα…

Έχουμε, λοιπόν, να επιλύσουμε και το πρόβλημα της διεύρυνσης αλλά και του ορθολογισμού του διοικητικού, του πώς το πολιτικό σου όνειρο, την πολιτική σου σφυριά, γιατί όλοι την κουβαλάμε αυτή τη σφυριά, η ένταξη στην αριστερά σε έκανε να μαζεύεις περισσότερες πίκρες παρά επιβεβαιώσεις, έχεις περάσει άσχημα με την ένταξή σου στην αριστερά, με αυτή την έννοια είναι σφυριά και πρέπει να συντηρήσουμε αυτό τον ανορθολογισμό, αλλά ταυτόχρονα  να κάνουμε και εκπαίδευση στη διοίκηση, στο πιο σκληρό κομμάτι, δηλαδή της Δεξιάς… Είμαστε μπροστά να τα κερδίσουμε όλα από το μηδέν.